Հայկական կողմին այս դժվարին շրջանում դաշնակցելու հարցին տարբեր տեսանկյուններից ու դիրքերից անդրադարձել են շատերը՝ ներկայացնելով իրենց կարծիքն այդ հավանական հարաբերությունների մասին։ Հարցն ունի տարբեր շերտեր։
Գարեգին Միսկարյանն այս մասին գրում է հետևյալը․ «Կարծում եմ, որ պայմանավորվածությունների տրամաբանությունը այն է, որ Արցախից ռուսական զnրքի դուրս գալու գինը պիտի լինի Ադրբեջանի ԵԱՏՄ մտնելը։
Այս պահին Բաքվի կողմից իր եվրասիականացումը կանխելու և Արցախի նկատմամբ ազդեցությունը պահելու ճանապարհներից մեկը կարող էլ լինել Ալիևի կողմից հայերին պшրտադրելը, որ իր անվտանգային հարցերը լուծեն արևմուտքի միջոցով։
Նաև սրանով կարելի է բացատրել վերջին շրջանի ադրբեջանական uшդրանքները Հայ-Ադրբեջանական սահմանին։
Եթե դա այդպես է և Ռուսաստանը իր շահերի բերումով կաշկանդված է Հայաստանի հետ դաշնակցային պարտականությունները լիարժեք կատարել, ապա Հայաստանին չի մնում այլ բան, քան գտնել նոր nւժային բլոկ, որի հետ իր (մեր) շահերը կհամընկնեն»։
